maandag 22 december 2014

St. Bavokerk Haarlem

De St. Bavo in Haarlem, gewis behorend tot de mooiste bouwwerken van Nederland. Oorspronkelijk gebouwd als katholieke kerk, maar na de reformatie protestants geworden. Het gotische bouwwerk is in verschillende periodes opgebouwd; elke keer werd er weer een stukje aan het gebouw toegevoegd. De eerste beginselen van het huidige gebouw stammen van rond 1400. Ervoor stond er ook al een gebouw, maar dat werd door brand zwaar beschadigd. Na de herstelperiode werd een koor aan het gebouw toegevoegd. Later, omstreeks 1445, werden de kruising en transepten gebouwd. Decennia later vond men dat er een schip aan het gebouw toegevoegd moest worden. Van 1471 tot 1481 werd daaraan gewerkt. Twee jaar later werden er ook nog eens twee zijbeuken tot stand gebracht.

Enige tijd later, in 1502, werd er een stenen transepttoren ontworpen door de bouwmeester van de Utrechtse Dom. Later, toen de toren gebouwd was, bleek echter dat de vier kruispijlers die de toren droegen niet tegen dat gewicht bestand waren. Dat was de reden dat de toren omstreeks 1516 weer afgebroken werd. Het materiaal werd echter weer nuttig besteed aan een toevoeging voor de plaatselijke Bakenesserkerk.

Toch kon men niet afkeren van een nieuwe toren. Dat heeft geleid tot het besluit een lichtere, 74 meter hoge, houten toren op de kruising te bouwen. Dit gebeurde in de periode van 1518 tot 1520. Deze toren staat er vandaag de dag nog steeds. Wat ook een leuk detail is, is het, ondanks de aanwezigheid van aanzetten, ontbreken van luchtbogen. Bouwkundig gezien kan dit, aangezien de stenen gewelven vervangen zijn door lichtere houten. Alles bij elkaar een heel bijzonder gebouw, dat ik al meer dan eens bezichtigd heb. Er is echter nog een tweede Bavokerk in Haarlem. Ook een heel mooi gebouw. Helaas beide keren dat ik er was gesloten. Wel heb ik foto's van het exterieur.


In de zijbeuken bevinden zich kruisribgewelven

Hier een impressie van de hoogte van het gebouw

Ook de lengte is niet niks

De bogen die de scheiding vormen  tussen het schip en de zijbeuken

Kruisribgewelven van de andere zijbeuk

De houten netgewelven

De fraaie entree van de andere Bavokerk in Haarlem

Het gebouw bevat twee hoge torens












maandag 1 december 2014

Mariakerk te Krewerd

Vorig jaar zomer heb ik een bezoek gebracht aan de verlaten Mariakerk te Krewerd, midden in het aardbevingsgebied van Groningen.Via via hadden we de sleutel bemachtigd en hebben we het maar eens bekeken met z'n vieren. Inmiddels ingebouwd tussen industriƫle doeleinden, roept dit 13e eeuwse, romanogotische gebouw een mystieke sfeer op. Voor het gebouw loopt een spoortje waar eens in de paar uur een werktrein passeert. In het gebouw is aardbevingsschade te zien; er zitten veel scheuren in de muren. Ook staat binnen het oudste orgel van Groningen, gestemd in middentoonstemming.


Mariakerk Krewerd (Groningen)
De gewelven

donderdag 27 november 2014

De cryptische kernreactor van Tollebeek

Als je aan iemand vraagt waar in Nederland kernreactoren staan, zullen Borssele en Petten gelijk vallen. Echter, wat bijna niemand weet, is dat er midden in de Noordoostpolder ook eentje staat: namelijk bij Tollebeek! Gekoeld met water uit de Urkervaart draait de vrij onbekende plutoniumreactor mee in het Noord-Nederlandse elektriciteitsnetwerk. De enige twee kenmerken waaraan je de Tollebeker reactor kunt herkennen zijn de koepel bovenop, en de koeltoren naast het complex.

De kernreactor van Tollebeek.

donderdag 6 februari 2014

De schepen van Hartman


Sinds 2006 worden er in de Urker haven grote schepen afgebouwd van het Urker bedrijf Hartman. In totaal zijn er tien schepen, waarvan er op dit moment twee afgebouwd worden in de haven. De schepen zijn tot nu toe verdeeld in drie generaties.

De eerste generatie beschikt over twee Liebherr-boordkranen van elk 120 ton hijsvermogen. De tweede generatie beschikt niet over boordkranen. De derde generatie beschikt over twee NMF- boordkranen van elk 150 ton hijsvermogen.

De casco's van de schepen worden 'leeg' de Urker haven ingesleept, om daar voor ongeveer een half jaar te liggen. In dat half jaar worden ze voorzien van apparatuur, stoffering, elektronica, reddingsboot, vrachtluiken met bijbehorende hefkraan en de twee grote boordkranen.  Vooral op de eerste dag is het een leuk gezicht om de 'deuren' in het schip gesneden te zien worden m.b.v. een snijbrander. Het schip ligt er nog geen paar uur, en Johannes Schinkel komt met z'n kraan aanrijden om de eerste spullen aan boord te hijsen. Het meeste werk gebeurt aan de binnenkant, daarom is dat niet zo interessant. Maar ook aan de buitenkant wordt hard gewerkt. Geregeld steekt de volledig uitgeschoven giek van de kraan van SMU Urk (Johannes Schinkel) hoog uit boven de haven, soms zelfs met jib. Het wordt helemaal interessant als er zichtbare dingen geplaatst worden, zoals de vrachtluiken met hun hefkraan en de boordkranen.

Als de boordkranen gemonteerd worden, ligt de kade helemaal vol met de enorme onderdelen ervan. Eerst worden de kraanlichamen zelf op hun plek gehesen, daarna worden de gieken geplaatst. Als dat grote karwei geklaard is, worden de kabels van elk 57 mm dik getrokken, een hele klus. Aan de kabels worden eerst touwen bevestigd (en geschraagd), die touwen worden vervolgens door alle katrollen getrokken. Daarna worden op die manier de kabels ingeschoren. Als het helemaal klaar is, is het -vooral 's avonds- een prachtig gezicht om de kraangieken met al hun lampjes recht overeind te zien staan.

Zaterdag 8 januari zal ik het schip betreden en de kranen beklimmen. ;-)


De nog lege 'Arctic Dawn', enkele uren na aankomst.

Johannes Schinkel takelt enkele uren na het afmeren de eerste spullen al aan boord.

De kraanhaken liggen klaar op de kade.

Het plaatsen van de kraanlichamen.

Het plaatsen van de kraangieken.
Inscheren van de kabels.

Het resultaat.















woensdag 8 januari 2014

Revolutionair heien


Een interessant artikel in de Trouw een paar maanden terug. Een revolutionaire heiproef met behulp van water. Het lijkt onmogelijk, heien met water, maar toch kan het! Wat houdt het precies in? Het principe verschilt niet eens zo veel met die van het traditionele dieselheiblok; een ontbranding zorgt ervoor dat de hamer omhoog gestuwd wordt. Bij een dieselheiblok bestaat die hamer uit staal, maar bij deze heiproef werd water als 'hamer' gebruikt. Door een ontbranding in de onderkant van de stalen buis wordt water omhoog gestuwd, vervolgens komt het water weer neer op de zogeheten muts, die op zijn beurt de slag weer doorgeeft aan de heipaal.  Het kan in de toekomst een doorslaggevende methode worden binnen de wereld der heiers. Overigens werd bij onderstaand artikel nog geen heipaal geslagen, dit was bij een niet veel latere proef wel het geval.